//
archives

ΦΙΛΟΣΟΦΟΥΜΕΝ ΑΝΕΥ ΜΑΛΑΚΙΑΣ

This category contains 20 posts

Η no limits ιδεολογία της απόρριψης κάθε ηθικού ορίου! – Ζαν Κλωντ Μισεά

του Ζαν Κλώντ Μισέα

[…ένα σύστημα που δεν διστάζει καν να απορρίπτει κάθε ιδέα ηθικού ορίου ή γεωγραφικού συνόρου…]

Όταν οι «σοσιαλιστές» υπεύθυνοι του πολεοδομικού συγκροτήματος του Μονπελιέ αποφάσισαν – τον Οκτώβριο του 2012 – να επιλέξουν τον επίσημο λογότυπο, που συμβολίζει τη σταθερή τους φιλοσοφία της τοπικής ανάπτυξης (εφόσον η «επικοινωνία» αποτελεί στο εξής το κλειδί κάθε μοντέρνας πολιτικής) , η πρώτη ιδέα που επιβλήθηκε αμέσως στο ανανεωτικό τους πνεύμα ήταν φυσικά αυτή του Montpelllier Unlimited/Μονπελιέ Χωρίς Όρια (θα εκτιμήσουμε, παρεμπιπτόντως, τη συγκινητική αποτίμηση φόρου τιμής στις οξιτανικές ρίζες της περιοχής)!).

Όμως γιατί μας εκπλήσσει μια τέτοια μεταστροφή-κοινότοπη πλέον- στη φιλελεύθερη λατρεία του no limit; Θα έπρεπε να ήταν προφανές, αντίθετα, πως μια αριστερή πόλη άξια του ονόματός της (δηλαδή, ένας «αστικός πόλος» δυναμικός, μοντέρνος και «ευρωπαϊκός») δεν μπορεί πια να έχει άλλο λόγο ύπαρξης, στην εποχή τους διαδικτύου, από το να προσελκύσει τους «οικονομικούς παράγοντες» όλου του κόσμου, «σε ένα έδαφος καινοτομίας και αριστείας». Τελικά, το όνομα Κόκα Κόλα Σίτι θα έκανε το ίδιο καλά τη δουλειά του.

Λάκτισμα και ημιχρόνιο, στους φιλελέ νεολογισμούς του ποδοσφαίρου!

Από το εναρκτήριο λάκτισμα στην μπαρούφα του «παίζει στον άξονα» στα «βαριά κορμιά» και στο «over lap». 

Συχνά, αναπολώ, μου λείπουν για την ακρίβεια, λέξεις, φράσεις και συναίσθημα από την λαϊκή γιορτή του ποδοσφαίρου. Ως απόηχος από τις μαυρόασπρες ελληνικές ταινίες -όπου στο βάθος περιέγραφε αγώνα ο Βασίλης Γεωργίου, ο Στάθης Γαβάκης (περιγραφή και Ιπποδρόμου, αυτός),  ο θρυλικός Αντώνης Πυλιαρός (αξέχαστος και στις παρελάσεις), ο παροιμιώδης Βασίλης Κοντοβαζαινίτης και ο αξεπέραστος Διακογιάννης-  ακούγονται στ’αυτιά μου το εναρκήριο λάκτισμα, το γωνιαίο λάκτισμα (κόρνερ), η πλάγια επαναφορά (πλάγιο άουτ), το ημιχρόνιο, το ελεύθερο, ο παίκτης που έπαιζε στα …ντεμί (μεσοεπιθετικός), το μελέ(φάση διαρκείας με κάθε τρόπο για την επίτευξη γκολ), ο μικρός το δέμας επιθετικός, ή  το εκτός παιδιάς (offside). Οι οποίες συνυπήρχαν με τους αγγλικούς όρους, ζυμωμένους σε μια λαϊκή ατμόσφαιρα που δεν ξένιζε ως αγγλικούρα, καθώς ο δημοσιογράφος, η γειτονιά, η παρέα, τις ενσωμάτωνε σε μια «μικτή και πολιτισμικά …νόμιμη» διάλεκτο. Εκεί που το γκολ, λεγόταν και τέρμα!

Έτσι, οι φράσεις και όροι αυτοί, που γεννήθηκαν το ΄50 και το ΄60, αλλά χρωμάτισαν τα ποδοσφαιρικά χρόνια μας, το ΄70 και το ΄80, συνδύαζαν και αγγλικούς όρους, αυτούσια μεταφερόμενους ή λυρικά…παραποιημένους. Έτσι, και το σέντερ φόρ υπήρχε και το σέντερ χάφ, αλλά εκστασιάζομαι όταν τα ξανακούσω, ως …σέντρεφορ και σεντρεχαφ. Μελωδία το πλονζόν (η βουτιά του τερματοφύλακα), όπερα ο μέσα δεξιά και ο μέσα αριστερά, αλλά και ροκ ηχητικός νεωτερισμός το εξτρέμ (που εναλλασσόταν με το ελληνικό ακραίος επιθετικός) και τα …καρέ ( η μικρή και μεγάλη περιοχή).

Στο γήπεδο, στο ποδοσφαιρικό δίτερμα ή μονότερμα της γειτονιάς, στην ποδοσφαιροκουβέντα, θριάμβευσαν οι λέξεις και τα νοήματα αυτά, ώσπου στο όνομα ενός ψευδεπίγραφου διανοουμενισμού των αθλητικών αναμεταδόσεων και στην ρωγμή ενός στρεβλού μεταμοντερνισμού και αθλητικής «επιστημοσύνης», πήξαμε από τα μέσα της δεκαετίας του 90, στις δήθεν ψαγμένες  περιγραφές του Σκουντή (πρώτος στο είδος, που ξεκίνησε από το έτσι κι αλλιώς ευεπίφορο στους γλωσσικούς μιμητισμούς basket ball-καλαθόσφαιριση. Πάουερ φόργουορντ, Σμολ φόργουορντ, Σούτινγκ γκαρντ  και δε συμμαζεύεται.) και του Αλέξη Σπυρόπουλου.

Νέα Ελλάδα, νέοι όροι, νέες λέξεις, για να ξορκιστεί το βέβηλο λαϊκό ποδόσφαιρο ή η παρωχημένη επαρχιώτικη λαϊκή καθαρεύουσα των προηγούμενων χρόνων. Ταυτόχρονα, με τον κοινωικοοικονομικό παρασιτισμό για να προλάβουμε να γίνουμε «εφάμιλλοι των καλύτερων ευρωπαϊκών» παραδειγμάτων. Έτσι, πήξαμε στις Ακαδημίες για να ξεχαστούν τα …τσικό, στους ποδοσφαιριστές που παίζουν άμυνα σε ζώνη, σε αμυντικούς που παίζουν με over lap, σε σταρς που παίζουν στον ….άξονα και παίρνουν τη φάση πάνω τους και οδηγούν την μπάλα και σε ομάδες που έχουν τα σφυρίγματα. Ένας σωρός περιγραφές αγώνων που διεκδικούν θέση στην Lifo και την Athens Voice, αλλά ποτέ στον πυρήνα της ψυχής όλων των μπαλαδόρων, των μπαλαδόφατσων, που από τις νέες μεταγραφές που είναι «βαριά κορμιά», προτιμούν ακόμα το λαϊκά ακαδημαϊκό, μεγάλος ή μικρός το δέμας (ανάλογα τη σωματική διάπλαση του παίκτη)  ή ακόμα καλύτερα το χαμηλοκώλης ή το αξεπέραστα γλαφυρό …κοντοπούτανος!

Δημήτρης Ναπ.Γ

Δείτε:

Διαβάστε επίσης: http://ourout.blogspot.gr/search?updated-max=2011-06-27T20:40:00%2B03:00&max-results=300&start=18&by-date=false

 

 

Ελένη όπως Ελλάδα (video)

[Αφιερωμένο στον φίλο Νίκο Λ. που το ανέσυρε από την αφάνεια!!!]

Από συνέντευξη του Τζιμάκου στον Σωτήρη Κακίση: 

» -Σωτήρης Κακίσης: Σας βλέπω αμυνόμενο τον τελευταίο καιρό. Έτσι δείχνει η θεματολογία των τραγουδιών σας.
-Τζίμης Πανούσης: Αν θέλετε ν’ αποκαλύψουμε μυστικά της δουλειάς μου, ας σας πω μερικά. Παίζω με σύστημα. Έχω ποδοσφαιρικές δομές. Παίζω άμυνα με ξαφνικές αντεπιθέσεις. Τα προγράμματά μου είναι σαρανταπεντάλεπτα με δεκαπεντάλεπτο ημίχρονο. Τριπλάρω αυτοσχεδιαστικά, ανάλογα με το αμυντικό σύστημα του αντίπαλου κοινού. Επιδιώκω ισοπαλία και πρόκριση.
-Από την άλλη, στο τραγούδι Ελένη όπως Ελλάδα, είστε πολύ επιθετικός. Πάτε να μας φέρετε την Αγιά Σοφιά και την Κυρήνεια.
-Ό,τι μπορώ κάνω. Πρέπει να εφεύρουμε έναν Έλληνα Ράμπο με ιδανικά, δικά μας ή δανεικά. Αν δεν καταφέρουμε να πάρουμε την Πόλη, τουλάχιστον να κρατήσουμε αυτά που έχουμε. Αλλά έχουμε τίποτα; Ή οι αυτόκλητοι διαχειριστές μας μας έχουνε πάρει φαλάγγι; Πόσα αεροπλάνα μπορούμε να σηκώσουμε σε περίπτωση αμερικανικής τιμωρίας;
-Με πιάνετε απροετοίμαστο.
-Να σας πω εγώ: Δεν θα χρειαστεί. Τι να τιμωρήσουν οι Αμερικανοί; Τη σπουδαγμένη ηγεσία μας σε αμερικανικά πανεπιστήμια; Τον Χατζηαβατισμό μας; Ή τα Δούρεια πολυεθνικά άλογά τους που σταυλίζουμε;
-Μήπως ο Χατζηαβάτης τιμωρείται περισσότερο;
-Ο Χατζηαβάτης επιβιώνει και φυτοζωεί. Παίρνει δάνεια για να προσαρμοστεί βιομηχανικά, κι αυτός αγοράζει Μερσεντές-τροχοβίλα, βαράει κανόνι, και ξεφτιλίζει το προγονικό μας «έλαθεν βιώσας» κάνοντάς το λούφα και δημοσιοϋπαλληλικό νιρβάνα. Σ’ αυτό συμφωνώ: ο Χατζηαβάτης αυτοτιμωρείται. Εμείς όμως οι Καραγκιόζηδες καλούμεθα να βγάλουμε γέλιο. Τραγέλαφος, παντού.».
(Από την «Ελευθεροτυπία», Μάϊος 1988 κι αναδημοσίευση στη σελίδα 97 του βιβλίου του Τζίμη Πανούση «Υγιεινή Διαστροφή», εκδόσεις opera, 1996).

Καταστασιακή Διεθνής (Μια Συζήτηση Με Τον Γ. Ιωαννίδη)-(video)

αναδημοσίευση από: http://eleftheriahtipota.blogspot.gr/2017/05/blog-post.html

Μια Συζήτηση (28/04/2017) με τον Γιάννη Ιωαννίδη.

Ευχαριστώ πολύ τον Γιάννη Ιωαννίδη, που αποδέχθηκε την πρόσκλησή μου ώστε να κάνουμε αυτή την συζήτηση.

Επίσης ευχαριστώ τον Κώστα Δεσποινιάδη των εκδόσεων «ΠΑΝΟΠΤΙΚόν» και τους Γιάννη Ισιδώρου & Κατερίνα Ηλιοπούλου, που προσέφεραν τον χώρο του Vortex (https://vortexarts.gr/) ώστε να γίνει αυτή η συζήτηση.

Ο Γιάννης Ιωαννίδης, εκτός διαφόρων άλλων, είναι και μεταφραστής.

Ανθολόγησε και μετέφρασε το Βιβλίο «ΤΟ ΞΕΠΕΡΑΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ (Ανθολογία Κειμένων Της Καταστασιακής Διεθνούς)», που έχει εκδοθεί από τις εκδόσεις «Ύψιλον».

Επίσης διατηρεί μαζί με τον Γιάννη Ισιδώρου τον ιστότοπο http://dangerfew.blogspot.gr/ και την ραδιοφωνική εκπομπή danger.few στον διαδικτυακό ραδιοφωνικό σταθμό http://www.radiobubble.gr/

Τέλος, ευχαριστώ πολύ τον Γιάννη Ιωαννίδη για το δώρο, που απλόχερα μου προσέφερε.

Ουσιαστικά η Συζήτηση χωρίζεται σε δύο μέρη:

1) Διάφορες Πλευρές Του Εγχειρήματος Της Καταστασιακής Διεθνούς.

Στο πρώτο μέρος (από την αρχή μέχρι και το 2:17:02) αναφέρονται διάφορες πλευρές (θεωρητικές, ιστορικές, πολιτικές, καλλιτεχνικές κ.α.) του εγχειρήματος της Καταστασιακής Διεθνούς.

Επίσης στο (1:50:53) γίνεται αναφορά στην έννοια του θεάματος.

2) Έννοιες-Όροι Του Εγχειρήματος Της Καταστασιακής Διεθνούς.

Στο δεύτερο μέρος (2:17:09 μέχρι και το τέλος) γίνεται μια συζήτηση για τις έννοιες & τους όρους που ξεπήδησαν μέσα από τη σκέψη και τις πράξεις του εγχειρήματος της Καταστασιακής Διεθνούς, όπως π.χ. «Κατασκευή Καταστάσεων», «Μεταστροφή» κ.ο.κ.

Θεματολογία

1) Διάφορες Πλευρές

Του Εγχειρήματος Της Καταστασιακής Διεθνούς.

– Καταστασιακή Διεθνής

(Ίδρυση-Βασικές Κατεύθυνσεις-Ιστορικό & Πολιτικό Υπόβαθρο)
(01:45)

– «Η Μιζέρια Των Φοιτητικών Κύκλων»

(Πρώτη Επαφή & «Το Σκάνδαλο Του Στρασβούργου»)

(07:46)

– «Καταστασιακοί»/»Σιτουασιονιστές» (14:44)

– Καταστασιακοί &… Καταστασικοί (17:11)

– Μεταφραστικές Δυσκολίες (19:58)

– «Το Ξεπέρασμα Της Τέχνης»

(Κριτήρια Ανθολόγησης & Στόχοι)

(24:43)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Πολιτική & Τέχνη: Μια Αμοιβαία Συμπλήρωση)

(30:07)

– Πραγμάτωση & Ξεπέρασμα Της Τέχνης (35:04)

– Καταστασιακή Σκέψη

(Θεωρητικές Επιρροές & Επικρίσεις)

(36:41)

– Θεωρητικές Μορφές Συγγένειας (48:10)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Σχέσεις Με Πολιτικά Κόμματα & Οργανώσεις)

(49:52)

– Καταστασιακή Διεθνής

{Περί Κράτους

(Διαχωρισμένη Εξουσία/Γενικευμένη Αυτοδιεύθυνση)}

(53:47)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Περί Αστικής Δημοκρατίας & Αντιπροσώπευσης/Εκπροσώπησης)
(56:22)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Η Εσωτερική Οργάνωση & Η Διαδικασία Της Διαγραφής)

(57:48)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Περί Τυπικής & Άτυπης Ιεραρχίας)

(1:11:13)

– Γκυ Ντεμπόρ

(Διευθυντής Του Περιοδικού Της Κ.Δ.)

(1:18:21)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Περί Επαναστατικού Πνεύματος)

(1:20:18)

– Καταστασιακή Σκέψη & Μη Δυτικές Κοινωνίες (1:22:51)

– Επιδράσεις Της Καταστασιακής Σκέψης Στην Τέχνη (1:25:54)

– Πρίν Το Μάη Του ’68 (1:29:04)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Περί Γλωσσικού Συστήματος & Έκφρασης)

(1:30:40)

– Καταστασιακή Σκέψη/Τέχνη & Επαναφομοίωση (1:36:36)

– Περί Καταστασιακής…Ακολασίας

(Ιστορικό Υπόβαθρο & Μυθοπλασία)

(1:41:56)

– «Κατασκευή Καταστάσεων» & Συνελεύσεις (1:49:58)

– Η Έννοια Του Θεάματος

(Ιστορική Εξέλιξη)

(1:50:53)

– Καταστασιακή Διεθνής & Γκυ Ντεμπόρ

(Ευθύνες & Διάλυση)
(1:56:20)

– Άσγκερ Γιόρν/Ραούλ Βανεγκέμ/Γκυ Ντεμπόρ

(Τέχνη/Φιλοσοφία/Πολιτική)

(1:58:58)

– Καταστασιακή Σκέψη & Μεταπολιτευτικός Αναρχικός Χώρος (2:03:48)

– Καταστασιακή Σκέψη & Σύγχρονο Πρακτικό Πεδίο (2:06:46)

– Άσγκερ Γιόρν

(Συγκριτικός Βανδαλισμός/Τριλεκτική Μέθοδος)
(2:09:56)

2) Έννοιες-Όροι Του Εγχειρήματος Της Καταστασιακής Διεθνούς.

– «Κατασκευή Καταστάσεων»

(Αφετηρία & Εξέλιξη)

(2:17:09)

– Περί Της Έννοιας «Πρωτοπορία» (2:35:51)

– «Κριτική Της Καθημερινής Ζωής»

(Αφετηρία & Εξέλιξη)

(2:43:45)

– «Καταστασιακό Παιχνίδι»

(Αφετηρία & Εξέλιξη)

(2:50:34)

– «Περιπλάνηση»/»Ψυχογεωγραφία»/»Ενιαία Πολεοδομία»

(Αφετηρία & Εξέλιξη)

(2:54:14)

– «Μεταστροφή» (2:59:29)

– «Ελεύθερος Χρόνος» (3:03:05)

– Καταστασιακή Διεθνής

(Περί Εργατικής Τάξης & Προλεταριάτου)

(3:05:07)

– «Πληρότητα» (3:08:04)

– …Να Ξαναεφεύρουμε Την Επανάσταση (3:10:06)

Γ. Κοντογιώργης, Το έλλογο της προόδου και το άλογο της αντίδρασης

Με αφορμή το νέο του βιβλίο Η Συριζαία Αριστερά ως Νέα Δεξιά ο Γιώργος Κοντογιώργης, διαπραγματεύεται τις έννοιες της προόδου, της συντήρησης και της αντίδρασης και ταξινομεί τις δυνάμεις της διανόησης και της πολιτικής της εποχής μας.

Με γνώμονα το μέτρο αυτό διαπιστώνει ότι η διαιρετική τομή Δεξιά –Αριστερά, Φιλελευθερισμός –Σοσιαλισμός, δεν κατάφεραν να παρακολουθήσουν τις εξελίξεις που αποκρυσταλλώθηκαν στη διάρκεια του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα, με αποτέλεσμα να σύρονται πίσω τους, ως απλές θεραπαινίδες των νέων πρωταγωνιστών της ιστορίας. Συγχρόνως, οι εξελίξεις αυτές, αποκάλυψαν τη γύμνια του ιδεολογικού και του αξιακού τους οπλοστασίου, έτσι ώστε να γίνει εμφανές ότι οι διαφορές τους αφορούσαν μάλλον στο εκλογικό τους ακροατήριο.

Σήμερα είναι αδιαμφισβήτητο ότι από την Δεξιά έως την Αριστερά συμφωνούν στο ίδιο πολιτικό σύστημα, στο ίδιο κοινωνικό και οικονομικό σύστημα, συναντώνται στον ίδιο σκοπό της πολιτικής που είναι το συμφέρον των αγορών, εκπέμπουν την ίδια αισθητική της εξουσίας, όπως και την ίδια απέχθεια προς την κοινωνική συλλογικότητα. Οι πολιτικές δυνάμεις, μετέωρες ανάμεσα σε ένα παρελθόν, που τους εξασφάλιζε μεν το ανέφελο μονοπώλιο του πολιτικού συστήματος, το οποίο όμως έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί, και σε ένα μέλλον που σηματοδοτεί ήδη τη μετάβαση σε μια διαμετρικά άλλη εποχή, έχουν εγκιβωτισθεί στο παρελθόν του 18ου αιώνα, διατεινόμενες ότι η στασιμότητα και μάλιστα η εμμονή στις αξίες και στα συστήματα του υστερο-φεουδαλικού παρελθόντος είναι αδιαπραγμάτευτα.

Κατά τούτο, έχοντας πάρει διαζύγιο από την πρόοδο, έχουν στρέψει τα νότα τους στις κοινωνίες, αρνούμενες να συναινέσουν στη μετάβαση των κοινωνιών στο μέλλον, που αξιώνει την κοινωνικοπολιτική τους χειραφέτηση και, κυριολεκτικά, την σωρευτική ανασύνταξή τους στη βάση της ατομικής και πέραν αυτής της κοινωνικής και της πολιτικής ελευθερίας.
Αντίφωνο ( Antifono.gr)

Γ. Γίγας: O διεθνούς φήμης Έλληνας… «χρωμοκράτης» μιλάει στην karfitsa

16996492_1773108103007465_4944388550275319110_n

«Όχι δεν είμαι στις αντεργκράουντ περιπτώσεις ανήκω σε μία παράδοση που είναι η πρωτοπορία των τελευταίων… 2500 ετών»

Συνέντευξη στην @karapanagiotidu

«Η ορθόδοξη θεολογία του “προσώπου” έχει σημαδέψει την πνευματική παράδοση αυτού του λαού και αυτού του τόπου. Σ΄αυτή τη διαδικασία σύνθεσης “κουκούλες”, “καπέλα”, “κράνη”, “ποδίτσες”, “χαρτογιακάδες”, “πορτοφόλια” και λοιπά αξεσουάρ είναι άχρηστα, επικίνδυνα και αντικοινωνικά…» λέει στην karfitsa ο βραβευμένος διεθνούς φήμης εικαστικός Γιάννης Γίγας που δηλώνει «αναρχικός χωρίς κουκούλα» και ότι «η δημιουργικότητα αλλά και η αίσθηση της ιστορίας, είναι τα δύο χαρακτηριστικά που κάνουν τον άνθρωπο ιδιαίτερο ον…»

-Επαναστάτης, αντάρτης, αναρχικός χωρίς… κουκούλα, εικαστικός, ζωγράφος, Έλληνας, χριστιανός… Ποιο σας εκφράζει καλύτερα;

-Είναι μια πολύ καλή παράθεση κάποιων εκ των κυριότερων στοιχείων που συνθέτουν την προσωπική μου ταυτότητα. Θα ήθελα να παραθέσω μερικά ακόμη από τα μικρά και τα μεγάλα που με συγκροτούν: Ηπειρώτης, Πετροπουλιώτης, αντιιμπεριαλιστής, Σαλονικιός, κομίστας, συλλέκτης στιγμών και μικροπραγμάτων, “καραμπελιάς’’, σύντροφος, “προβοκάτορας”, γιος, σύζυγος, πατέρας, αδελφός, θείος, ανιψιός, συμπαίκτης, μαθητής, φίλος και πρώτα απ΄ όλα ζωντανός άνθρωπος. Ο άνθρωπος, όπως λέει κι ο υπέροχος Αμίν Μααλούφ στο βιβλίο του “Φονικές Ταυτότητες” (σε μετάφραση του Θ. Τραμπούλη) είναι μια συγκρότηση ζωντανών – παλλόμενων ταυτοτήτων που δεν μένουν στατικές. Άλλοτε αναπτύσσονται ή φουσκώνουν κι άλλοτε μαραζώνουν ξεχασμένες. Μπορεί κάποιες να φαίνονται αντιφατικές, αντίθετες. Όμως κάθε άνθρωπος κι αυτό υπογραμμίζει κι ο συγγραφέας φέρνοντας τον εαυτό του σαν παράδειγμα, είναι ένα εξαίρετο δείγμα συγχώνευσης αντιθέτων, πολλές φορές, υποταυτοτήτων. Όσο πιο δημιουργικός είναι κάποιος στη συνθετική αυτή κατεύθυνση, τόσο πιο ευτυχισμένος και πιο “ άνθρωπος” γίνεται. Κατά τη διαδικασία , ξεσκαρτάρει κάθε εγωισμό που τον εμποδίζει να “συνθέσει” και γεμίζει το κενό με τον “άλλον”. Έτσι η ταυτότητα γίνεται σχέση και η σχέση ταυτότητα. Η δημιουργικότητα αλλά και η αίσθηση της ιστορίας, είναι τα δύο χαρακτηριστικά που κάνουν τον άνθρωπο ιδιαίτερο ον. Δίνουν επίσης στον κάθε ένα μας τη δυνατότητα να υπάρξει ως μια μοναδική περίπτωση μέσα σε μια κοινωνία. Αυτό εκφράζει, μεταξύ άλλων σημαντικών, η ορθόδοξη θεολογία του “προσώπου”, που έχει σημαδέψει την πνευματική παράδοση αυτού του λαού και αυτού του τόπου. Σ΄ αυτή τη διαδικασία σύνθεσης “κουκούλες”, “καπέλα”, “κράνη”, “ποδίτσες”, “χαρτογιακάδες”, “πορτοφόλια” και λοιπά αξεσουάρ είναι άχρηστα, επικίνδυνα και αντικοινωνικά. Πάντως αν πρέπει να “τιτλοφορηθώ” είμαι ακόμα αυτός που κάποτε οι φίλοι ονομάτισαν. Είμαι ο Γίγας, ο διεθνούς φήμης Έλληνας χρωμοκράτης.

-Που νιώθετε ο εαυτός σας ή έστω ο κυρίαρχος εαυτός σας;

-Συμβατικά και για να συνεννοούμαστε είμαι αγιογράφος. Αγιογραφίες έχει επικρατήσει να εννοούμε τα ίχνη της περιπέτειας, μέσα στους αιώνες, της ελληνικής ζωγραφικής που ενώ προϋπήρχε της Χριστιανοσύνης μέσα της βάθυνε, τελειώθηκε και αναδείχτηκε ο σωτηριολογικός της ρόλος. Στους 15 τελευταίους αιώνες εμπλουτίστηκε και απλώθηκε εκφραστικά συνθέτοντας όπως κάθε μεγάλη ελληνική πνευματική – πολιτιστική παράδοση στοιχεία άλλων πολιτισμών αποκτώντας οικουμενικό χαρακτήρα. Αυτός και η επανανακάλυψη αναγκαιότητας της αλήθειας και της ειλικρίνειας από τους “μοντέρνους” της επέτρεψε να επικρατήσει των επικριτών της. Κάποτε την δυσφημούσαν σαν μια άκαμπτη και στεγνή “θρησκευτική” τέχνη ενός λαού σε παρακμή. Κι όμως όταν η μοντέρνα επανάσταση συνάντησε τον Κόντογλου και μέσω Τεριάντ, ο Ματίς το Θεόφιλο η ζωγραφική μας θριάμβευσε. Σήμερα Καθολικοί, Αγγλικανοί αλλά και κάποιοι προτεστάντες (άκουσα και για μουσουλμάνο αγιογράφο), Ασιάτες και Ευρωπαίοι, Αφρικανοί και Αμερικανοί (είδα αγιογραφίες σε χωριό Ινδιάνων), συνομιλούν, ανακαλύπτοντας και την αισθητική της αξία και το πνευματικό της βάθος, με την εικαστική μας γλώσσα. Για μια ακόμα φορά ο κόσμος μιλάει ελληνικά ρίχνοντας νέο φως. Βλέπετε; Δεν είμαι ο μόνος που ακολούθησα αυτό το δρόμο. Και αν και με περιλαμβάνουν στις αντεργκράουντ περιπτώσεις δεν είναι ακριβώς έτσι. Εγώ είμαι παραδοσιακός αλλά μιας παράδοσης που είναι η πρωτοπορία των τελευταίων 2500 ετών. Όσο για τον όρο Εκκλησία τον αντιλαμβάνομαι ανάλογο του όρου λαός. Όπου ο λαός μας, στα έργα του; στους ναούς; στο δρόμο; στα γλέντια του; εκεί και εγώ. Εκεί νιώθω κυρίαρχος – ελεύθερος.

-Μεγάλοι συλλέκτες έχουν αγοράσει έργα σας… Τι προτιμούν;

-Δεν έχω ασχοληθεί ποτέ με τους “μεγάλους συλλέκτες” και δεν γνωρίζω καλά το είδος. Δεν στόχευσα ποτέ στη γνωριμία τους και στην όποια επαφή. Φιλότιμοι συλλέκτες, με μικρές αλλά ποιοτικές συλλογές, έχουν αγοράσει έργα μου. «Μεγάλος συλλέκτης» μόνο ένας κι αυτός Γάλλος, όχι Έλληνας. Στην Ελλάδα όσες επαφές είχα με «μεγάλους συλλέκτες» ή με εκπροσώπους τους ήταν απογοητευτικές. Υπήρξαν προβλήματα «συμβατότητας», αν και έδειξαν κατά καιρούς, ενδιαφέρον για τη δουλειά μου, όχι μόνο αγοραστικό. Πιστεύω ότι προτιμούν μεγάλα κέρδη με μικρές επενδύσεις. Οι σχέσεις μου με «μικρούς συλλέκτες», προσωπικές κι ανθρώπινες, είναι πιο πολύ του γούστου μου. Δεν μπορώ καν να με σκεφτώ να έχω σχέσεις με Δασκαλόπουλους, Ιωάννου κλπ. Ίσως με παραδοσιακούς τύπου Εμφιετζόγλου, Γουλανδρήδες κλπ. Δεν ξέρω και πολλά για το είδος όπως προανέφερα, ίσως να κάνω λάθοςepistrofi-ston-adi_25cm_300-Οι φιλότεχνοι ποιοι είναι σήμερα;

-Έλα μου ντε … Είναι αυτός που βάζει την Γκερνίκα αντί οικογενειακών φωτογραφιών ή της Κιμ Καρντασιάν ή της ομάδας του ή του σφυροδρέπανου ή του αγκυλωτού, ή του Στάργουορς για μπακγκράουντ στον υπολογιστή του; Είναι αυτός που στερείται κάποιες από τις λιγοστές του τώρα πια απολαύσεις για να αγοράσει ένα έργο που αγάπησε ή ένα έργο από κάποιον καλλιτέχνη που αγάπησε; Είναι το φουσκωμένο πορτοφόλι που ανοίγει για να στηρίξει μια “τοπική σκηνή” έτσι για το «γαμώτο» και δεν συνοδεύεται από ένα ακόμα πιο φουσκωμένο εγώ; Είναι ο ηρωικός γκαλερίστας που δεν το βάζει κάτω κι ας έπεσε ο ουρανός πάνω στο κεφάλι του τα τελευταία χρόνια; Είναι ο «μαλάκας» καλλιτέχνης που δεν ξέρει να «κουνηθεί» λιγάκι επιδέξια για να πέσει το χρήμα και τα μίντια και συνεχίζει να πετάει το χαρταετό του με χιονόνερο γνωρίζοντας πως τον παραμονεύει το αστροπελέκι; Και το μικρό παιδί. Αυτοί ίσως, και πολλοί άλλοι. Αλλά όχι αυτοί που καταδέχονται να τους αποκαλούν “άρτκράουντ”. Όχι οι κωλοπετσωμένοι κιουρέιτορ. Όχι οι “μαικήνες” που στήνουν μηχανισμούς απανθρωποποίησης των καλλιτεχνών και εισάγουν “Ευρωπαϊκά” και “Αμερικάνικα” σκουπίδια. Όχι οι “ευαίσθητοι καλλιτέχνες” που μάθαν να λεν το “ποίημα” (με το αζημίωτο). Όχι αυτοί που αποδέχονται τον βανδαλισμό της “αυλίτσας”, του μικρομάγαζου, του δημόσιου αγαθού, με τζίφρες, αντιφαλαμπάδες και υπερφίαλη φιλοδοξία άκα “στριτ αρτ”. Αυτοί και πολλοί άλλοι… να πάρει η ευχή…

-Ποιοι κυβερνώντες, κομματικοί, αρχηγοί, πρωθυπουργοί, πολιτικοί κοκ ξέρουν από τέχνη;

-Αν και έχω σχέσεις και φιλίες με πολιτικά ευαίσθητους και πολιτικά “υπεράνθρωπους” φίλους, δεν διατηρώ σχέσεις με αυτούς που κατά παράδοση αποκαλούμε πολιτικούς. Δεν έχει γράψει κανείς τους βέβαια ιστορία στο χώρο για να είναι ευρέως γνωστός. Θα σας απαντήσω όμως με τα κάμποσα που ξέρω. Σελέμηδες που γυρεύουν να φάνε εργάκια για το σαλόνι τους έχει αβέρτα, από ότι μαθαίνω από συναδέλφους. Είχα και εγώ μια περίπτωση υφυπουργού σελέμη. Δεν “του έκατσε” βέβαια. Γενικά δεν τους λες φιλότεχνους. Ντρέπομαι που το λέω αλλά κάποτε στους θαυμαστές του έργου μου συγκαταλέγονταν και ο δήμιος του λαού μας ΓΑΠ. Οι πιο πολλοί τους, που προσεγγίζουν τους χώρους της τέχνης, έχουν χρηματιστηριακό ενδιαφέρον για τα έργα, γυρεύουν να αντλήσουν κύρος και προβολή ή κάνουν ξέπλυμα μαύρου χρήματος. Δεν ξέρω πως το θυμήθηκα αυτό τώρα, αλλά ο Νίκος Κεσσανλής θαύμαζε πολύ την συλλογή του Γιάννου Παπαντωνίου. Υψηλής αισθητικής και οικονομικής αξίας όπως έλεγε. Ίσως ο Γιάνης Βαρουφάκης λόγω της εικαστικού συζύγου του Δανάης Στράτου να έχει κάποια εξοικείωση και ενδιαφέρον. Ο Ευάγγελος Βενιζέλος σίγουρα ξέρει να “συντρίβει” και καλλιτέχνες μεταξύ άλλων. Ο Νίκος Ξυδάκης έγινε υπουργός και άρα μπορεί να κατατάσσεται στα πολιτικά (στην καθομιλουμένη) πρόσωπα. Αυτός έχει εξαιρετικό αισθητήριο και ελπίζω να μην το χάσει ποτέ. Για τον Κώστα Ζουράρι, που καταλαβαίνει πολλά, δεν είμαι σίγουρος τι από αυτά παίζει και μπορεί να χάσει. Τώρα τα άλλα είναι τα γνωστά στην κοινωνία, άλλοι έχουν αδυναμία στα αρχαία, άλλοι στα πορτρέτα τους κι άλλοι στα “μικυμάους”.

16002929_1751608635157412_2204914166604163696_n-681x516

Πολυσυζητημένος και βραβευμένος

Ως μοναδικό έργο συζητήθηκε «το Φλίπερ» του. Όχι μόνο υπήρξε η διπλωματική του εργασία που του εξασφάλισε ένα πτυχίο με «άριστα» σ΄ ένα εχθρικό περιβάλλον, αλλά «κατακτώντας» τους καθηγητές του, ιδιαίτερα τον τότε πρύτανη Νίκο Κεσσανλή, αλλά επιλέχθηκε να εκπροσωπήσει την ΑΣΚΤ στην Β’ Μπιενάλε Σχολών Καλών Τεχνών στη Βαρκελώνη. Και δικαιώθηκαν για την επιλογή τους. Η ελληνική συμμετοχή, αποτελούμενη από το έργο δύο φοιτητών (το δικό μου και εκείνο της φίλης Άτζυ Καρατζά) διακρίθηκε, σύμφωνα με το Νίκο Κεσσανλή, ως η καλύτερη όλων, ομόφωνα, από τους πρυτάνεις όλων των συμμετεχόντων σχολών. Μάλλον αυτό το γεγονός επηρέασε και την έρευνα της εφημερίδας «ΝΕΑ», που τον παρουσίασε στις αρχές της δεκαετίας του ’90 σαν τον πιο εμπνευσμένο και πετυχημένο εικαστικό καλλιτέχνη της γενιάς του. Το έργο αυτό επίσης συνέβαλε -μαζί με άλλα έργα – στην Ελλάδα και το εξωτερικό, σε μια σημαντική συζήτηση για το πόσο η τέχνη και η τεχνολογία είναι δυνατόν να είναι συμβατές χωρίς να εξουδετερώνεται ο ρόλος της πρώτης. Την ίδια ώρα ενότητα έργων που συζητιέται εντός και εκτός συνόερων είναι η ενότητα «Πρόσωπα», που συνδημιουργεί με τη σύντροφό του επίσης εικαστικό, Π. Κούβαρη. Χαρακτηρισμένη από θαυμαστές της «ideavirus» δικαίωσε την αφοσίωση τους στο project. Εκτός από ενθουσιώδη μηνύματα έλαβαν και κάποια πολύ συγκινητικά, όπως για παράδειγμα το σχόλιο της βιογράφου του Πατρίς Λουμούμπα ή κάποια άλλα από το περιβάλλον του Μπόμπυ Σαντς. Λαμβάνουν κατά καιρούς προσκλήσεις να εκθέσουν κάποια νέα φάση της ενότητας και επισκέψεις θαυμαστών όπως π.χ. του Αμερικανού καλλιτέχνη της πρωτοπορίας του Λος Άντζελες Wu Tsang! (περισσότερα στο «prosopa.eu»)

gigas-bootblack-in-denver-1900s-2016-egg-tempera-on-cotton-paper-50-x-35-cm-640x924-1

Γεννήθηκε το 1966 στην Πετρούπολη. Αποτελεί ιδρυτικό μέλος της εικαστικής ομάδας Καρατρανσαβαγκάρντια (από 1988) Εργάζεται επίσης ως αγιογράφος και έχει ζωγραφίσει πολλές φορητές εικόνες και τοιχογραφίες. Μέχρι σήμερα έχει ιστορήσει πάνω από 17 ορθόδοξες ελληνικές εκκλησίες. Έργα του βρίσκονται σε ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. 1992 Υποψήφιος Διδάκτορας, Θεολογική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 1986-1991 Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα 1985 Γραφιστική, Ελληνογερμανική Σχολή Γραφικών Τεχνών, Αθήνα. Εκθέσεις 2016-Γκαλερί ΑΔ, Αθήνα -Αμύντορες Λαοφόροι, Πολιτιστικό Κέντρο “Φρανσίσκο Ντε Μιράντα”, Πρεσβεία της Μπολιβαριανής Δημοκρατίας της Βενεζουέλας στην Ελλάδα, Αθήνα -RE-culture 4: ΤΕΧΝΗ ΜΗ ΤΕΧΝΗ, επμ. Θ. Μουτσόπουλος, Σκαγιοπούλειο Κέντρο, Πάτρα-Drawing Now Paris, συμμετοχή στο περίπτερο της Γκαλερί ΑΔ, Παρίσι, Γαλλία 2015-Όταν η Αντικουλτούρα Συναντά την Κοινωνία, Γκαλερί ΑΔ, Αθήνα -1095 Art Days, ARTWALL project space, Αθήνα2014 -Amen, ARTWALL project space, Αθήνα2012 -Αντι-κουλτούρα: Η ανάδυση ενός νέου κοινωνικού υποκειμένου 1983-2012, CAMP!, Αθήνα. -Πρόσωπα. Αντιιμπεριαλιστικός αγώνας και ΕΟΚΑ, Βιβλιοπωλείο «Γιαλούσα», Λευκωσία, Κύπρος2011 -Το νέο θεσμικό (συμμετοχή με την ομάδα Καρατρανσαβαγκάρντια), Πεδίο Δράσης Κόδρα, Θεσσαλονίκη2006 -Έκθεση Καρατρανσαβαγκάρντια, αυτοδιευθυνόμενος χώρος κοινωνικού προβληματισμού “Αυτοσχεδία”, Θεσσαλονίκη2005 -Έκθεση Καρατρανσαβαγκάρντια, Μύλος, Θεσσαλονίκη2004-Πρόσωπα, Αίθουσα VIP, ΟΛΠ, Πειραιάς 1992-Β΄ Μπιενάλε Σχολών Καλών Τεχνών, Βαρκελώνη, Ισπανία1989 -Έκθεση Καρατρανσαβαγκάρντια, Αίθουσα Μπουζιάνη, Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων, Αθήνα -Έκθεση Καρατρανσαβαγκάρντια, Αίθουσα τέχνης Ερωδός, Θεσσαλονίκη. Έχει πάρει μέρος επίσης, σε δεκάδες άλλες ομαδικές εκθέσεις.

Πηγή: http://www.karfitsa.gr/2017/02/28/%CE%93-%CE%93%CE%AF%CE%B3%CE%B1%CF%82-o-%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CE%B8%CE%BD%CE%BF%CF%8D%CF%82-%CF%86%CE%AE%CE%BC%CE%B7%CF%82-%CE%88%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%B1%CF%82-%CF%87%CF%81%CF%89%CE%BC/

ΟΧΙ ΣΗΜΕΡΑ. ΓΙΟΡΤΑΖΩ ΣΤΗ ΓΙΟΡΤΗ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ…

lesbos-oi-foties-ai-gianni-klidona

με αφορμή την γιορτή του Αγ.Βαλεντίνου, ένα υπέροχο κείμενο του Γιάννη Κων. Κρούσσου 

(Η ΚΑΤΟΧΗ ΣΤΑ ΜΥΑΛΑ ΜΑΣ)

Δεν φτάνει που αγοράζουμε και ψηφίζουμε ό,τι διαφημίζεται. Γιορτάζουμε με τον τρόπο που αγοράζουμε. Αυτό που αυτοαποκαλείται «δυτικός πολιτισμός» είναι περασμένο στις πιο μύχιες σκέψεις και συναισθήματα μας.
Ζούμε καθ’ υπαγόρευση, γιατί δεν έχουμε ταυτότητα.
Δεν ξέρουμε ποιοι είμαστε και ως εκ τούτου δεν μπορούμε να ξέρουμε ούτε τι θέλουμε, ούτε πώς να το αποκτήσουμε.
ΔΕΝ γιορτάζω τη «γιορτή των ερωτευμένων».
Γιορτάζω το θερινό ηλιοστάσιο, τη γιορτή του έρωτα και της φωτιάς.

Στην Αρχαία Ελλάδα η νύχτα του Ηλιοτρόπιου, ήταν η γιορτή μιας ερωτικής μαγείας, με τους νέους να ανταλάσσουν ερωτικούς όρκους και να πηδούν πάνω από τις φωτιές για να εξαγνίσουν αυτούς τους όρκους αποδιώχνοντας κάθε επιβουλή. Ήταν οι φωτιές της τύχης, πηδώντας πάνω από τις φλόγες τρεις φορές. Στη νεώτερη γιορτή, όλα τα έθιμα παραπέμπουν στην ερωτική μαγεία και στην αναζήτηση του ερωτικού ταιριού.

Του Άη Γιάννη, του Λαμπαδάρη, του Ριζικάρη, του Θεριστή, του Φανιστή, Ο Άη Γιάννης είναι ο Άγιος του Έρωτα.
Όλα τα έθιμα της άγιας μέρας, σ’ αυτόν παραπέμπουν. Ο μικρός Θεός του έρωτα έγινε Άγιος και μέσα στο θερινό ηλιοστάσιο, κοντά στην πιο μεγάλη μέρα του χρόνου, κι όπως το συνηθίζει ο έρωτας, άναψε φωτιές. Φωτιά και έρωτας για αγόρια και κορίτσια.
Στις φωτιές του Άη Γιάννη καίνε το στεφάνι του Μάη. Η γιορτή της κορύφωσης της Άνοιξης τελειώνει την κορύφωση του καλοκαιριού. Το τέλος μιας εποχής είναι η αρχή μιας άλλης και τα στεφάνια της κάθε γιορτής δεν είναι για τα σκουπίδια. Καίγονται με τρόπο γιορτινό. Οι ζωή είναι εποχές, κύκλος κι όχι ευθύγραμμος χρόνος «προόδου». Το έσχατο είναι αρχή και αιωνιότητα.
Κάθε έθιμο αυτής της μέρας, κρυμμένο στη χριστιανική γιορτή της πιο μεγάλης μέρας του χρόνου έχει μέσα του έρωτα. Στις φωτιές καίγονται και οι απαγορεύσεις. Καίγονται και τα παλιά σκιάχτρα, οι γενίτσαροι των χωραφιών. Μήτε το θείο μήτε το εθνικό γλιτώνει από την τιμή που τους πρέπει στις γιορτές του λαού.
Η αρχαία μαντική τέχνη αποθεώνεται. Είναι η γιορτή με την πιο εμφανή διατήρηση της μαντικής λειτουργίας, μέσα στα έθιμα, όπου οι κόρες αναζητούν το μήνυμα που θα προσδιορίσει το ταίρι της.

revolutionlove

Στον κλήδονα, το κορίτσι θα δει τη μορφή του ανθρώπου που θ’ αγαπήσει. Στο νερό του πηγαδιού το καθρέφτισμα του προσώπου του αγοριού που θα παντρευτεί. Το αμίλητο νερό των κοριτσιών, είναι μέρος της ιεροτελεστίας του κλήδονα. Τα τρία πρόσωπα που θα δει η κοπελιά στον καθρέφτη, είναι δύο των δαιμόνων και το τρίτο το καλύτερο, του δικού της αγοριού. Το πρώτο αρσενικό όνομα, που θα ακούσει του Άη Γιάννη ανήμερα είναι του αυριανού δικού της άλλου μισού.
«Κι οπ’ αγαπάει στη γειτονιά τη βλέπει αυγή και βράδυ».
Όλα για των αγοριών και των κοριτσιών τις αγάπες. Για δυο παιδιά που αγαπιούνται και θα αγαπηθούν. Ο Άγιος των μελλούμενων και της επερχόμενης χαράς.

Η άσκηση της μαντικής τέχνης περιορίστηκε στην αναζήτηση του ιδανικού ζευγαριού. Ο Αη Γιάννης είναι μια γιορτή ύμνος στο ζευγάρωμα, στον έρωτα και τους ερωτευμένους. Ένας ύμνος στην αναζήτηση της ιδανικής αγάπης και τίποτα περισσότερο.
Η φωτιά, το κάψιμο του πρωτομαγιάτικου στεφανιού, των ξερών χόρτων, της παλιάς ρίγανης, των σκιάχτρων, που κάπου τα λένε «γενίτσαρους», και το πήδημα της φωτιάς συμβολίζουν, επίσης, τον εξαγνισμό και την κάθαρση. Ο έρωτας πάει μαζί με τον εξαγνισμό και την κάθαρση;
Ο έρωτας είναι μαγεία, ηδονή, γέννα, ζωή, εξαγνισμός, κάθαρση. Αυτό δεν μπορεί να γίνει κατανοητό –δεν είναι επιτρεπτό- από την τυποποιημένη ορθολογική δογματική.
Ο έρωτας είναι ανατροπή :
«καταλείψει ἄνθρωπος τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα καὶ προσκολληθήσεται πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ, καὶ ἔσονται οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν».

ΠΟΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΥΟ ΓΙΟΡΤΕΣ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ;
Ο Έρωτας είναι Επανάσταση.
ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΡΩΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ
(Υπερχρεωμένων το Ανάγνωσμα)

 

Ο οδυνηρός συμβιβασμός της μετανεωτερικότητας

Ζίγκμουντ Μπάουμαν

Ο οδυνηρός συμβιβασμός της μετανεωτερικότητας

ΤΟΥ ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΡΟΖΑΝΗ

Η κριτική του μετανεωτερικότητας υπήρξε ο δημιουργικός πυρήνας και ο κεντρικός αναφορικός άξονας του κοινωνιολογικού (και όχι μόνο) έργου του Zygmunt Bauman. Ο αναστοχαστικός του έλεγχος της παγκοσμιοποιημένης τάξης πραγμάτων, της κοινωνίας του ελέγχου και της μαζοκοινωνίας, καθώς και των δομών και πλεγμάτων μέσω των οποίων η παγκοσμιοποίηση διαμόρφωσε έναν αδιέξοδο κόσμο και προκάλεσε την ασφυκτική δυσφορία του εμπλεκόμενου στους όρους (οικονομικούς, κοινωνικούς, συναισθηματικούς) της παγκοσμιοποίησης υποκειμένου, αποτελούν τα σημεία αιχμής της κριτικής την οποία ο Bauman άσκησε στη μετανεωτερικότητα και στα κοινωνιοπολιτικά μορφώματά της. Ωστόσο, η κριτική της μετανεωτερικότητας, κατά την αντίληψη του Bauman, προϋποθέτει ως όρο εκ των ων ουκ άνευ την κριτική της νεωτερικότητας, χωρίς την οποία η μετανεωτερικότητα καθίσταται μάλλον χαώδης και ακατανόητη στις διάφορες εκφάνσεις της στο κοινωνικό πεδίο.

Κατά τον Bauman, το κεντρικό πρόβλημα δεν βρίσκεται στο γεγονός ότι η νεωτερικότητα αντικαταστάθηκε από μια μετανεωτερική αντίληψη του κόσμου και των δομών και δικτύων που συγκροτούν τη μετανεωτερική συνθήκη, αλλά στο θεμελιώδες γεγονός ότι η μετανεωτερικότητα εκπροσωπεί κατ’ εξοχήν έναν οδυνηρό συμβιβασμό με τα οριακά σημεία και τα αδιέξοδα της νεωτερικότητας. Κατά συνέπεια, η κριτική της νεωτερικότητας τίθεται αναπόφευκτα στο κέντρο του αναστοχασμού σχετικά με τη μετανεωτερική τάξη πραγμάτων. Διότι, με αυτόν τον τρόπο, η μετανεωτερικότητα αποκαλύπτει τους όρους και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τα αδιέξοδα, τα οποία η νεωτερικότητα δημιούργησε για τον εαυτό της, οδήγησαν εντέλει στο συμβιβασμό στον οποίο επιχείρησε και επιχειρεί εξακολουθητικά η μετανεωτερικότητα, πολλαπλασιάζοντας, στην οικονομική, κοινωνική και πολιτική σφαίρα, τη δυσφορία του σύγχρονου ανθρώπου μπροστά στις καταστροφικές συνέπειες που επέφερε και επιφέρει αυτός ο ολέθριος συμβιβασμός.

Η νεωτερικότητα οικοδομήθηκε πάνω στα θεμέλια σαθρών προκειμένων, αμφίβολων ελπίδων και ψευδών εγγυήσεων, που δημιούργησαν ένα εύθραυστο κέλυφος βεβαιοτήτων για το νεωτερικό υποκείμενο. Αντίθετα, υποστηρίζει ορθά ο Bauman, ο μετανεωτερικός συμβιβασμός ήταν υποχρεωμένος να θεμελιωθεί πάνω σε εντελώς διαφορετικές προκείμενες: ο κόσμος των βεβαιοτήτων της νεωτερικότητας κατέρρευσε· έγινε πλέον φανερό ότι “η αύξηση της γνώσης επεκτείνει το πεδίο της άγνοιας” και ότι η διαδρομή μας μέσα στο οικονομικό, κοινωνικό και πολιτικό πεδίο έχει έναν ομιχλώδη, αν όχι πλήρως άγνωστο, προορισμό. Υπό την έννοια αυτή, η συντριβή των νεωτερικών προταγμάτων υπήρξε πράγματι η μόνη βεβαιότητα που η μετανεωτερική συνθήκη ανέδειξε, επεκτείνοντας συγχρόνως τα αδιέξοδα και ολοκληρώνοντας μια καταστροφική πορεία, η οποία είχε ήδη αφετηριακά εκκινήσει από την εποχή της μεγάλης αφήγησης της νεωτερικότητας για τα συστήματα διακυβέρνησης (Σοσιαλισμός, Δημοκρατία), για τη δημιουργία “ενός καλύτερου κόσμου”, για την ελευθερία του σύγχρονου ανθρώπου, για τον σεβασμό της διαφορετικότητας, για την κοινωνία της ανοχής και της αλληλεγγύης.

Ίσως, η πιο δραματική συμβολή του Bauman στην κριτική της νεωτερικότητας υπήρξε η κατάληξη των νεωτερικών προταγμάτων μέσα στα στρατόπεδα της μαζικής εξόντωσης του εθνικοσοσιαλισμού, τα οποία, άλλωστε, χρησίμευσαν ως πειράματα “ολικής κυριαρχίας”, κατά τη διατύπωση της Hannah Arendt, και ως ένα είδος προτύπου για την οργάνωση και δομή των μετανεωτερικών προταγμάτων στους χώρους διαμόρφωσης των πλεγμάτων διακυβέρνησης της σύγχρονης μαζοκοινωνίας, της ανεξέλεγκτης εισβολής της τεχνολογίας, στο οικονομικό, κοινωνικό και πολιτικό πεδίο, καθώς και της διάχυσης του σύγχρονου υποκειμένου κάτω από τα συστήματα βιοπολιτικής και εσωτερικευμένου ελέγχου.

Ο Bauman φαίνεται να βρίσκεται αρκετά κοντά σε μια κριτική των νεωτερικών κοινωνικών μορφωμάτων (κυρίως του Σοσιαλισμού και της Δημοκρατίας), εγκαλώντας στο σύνολό της τη νεωτερικότητα ότι συνέβαλε ευθέως στο πείραμα της ολικής κυριαρχίας των στρατοπέδων του μαζικού θανάτου και των εθνικοσοσιαλιστικών ιδεολογικών καταβολών του πειράματος αυτού. Κατά τον Bauman, το Ολοκαύτωμα δεν είναι ένα ακόμη μεταξύ των πολλών επεισοδίων μαζικής εξόντωσης που η ιστορία έχει να επιδείξει, αλλά μια μοναδικότητα η οποία σημασιοδοτεί την αποτυχία του νεωτερικού πολιτισμού. Όπως διατείνεται, το Ολοκαύτωμα “διαθέτει χαρακτηριστικά τα οποία δεν μοιάζουν με κανένα από εκείνα των γενοκτονιών του παρελθόντος. Είναι αυτά τα χαρακτηριστικά που αξίζουν ιδιαίτερης προσοχής. Έχουν μια ξεχωριστή μοντερνική ατμόσφαιρα. Η παρουσία τους δείχνει ότι ο μοντερνισμός συνέβαλε στο Ολοκαύτωμα περισσότερο ευθέως παρά μέσω της αδυναμίας και της ανικανότητάς του. Δείχνει ότι ο ρόλος του σύγχρονου [νεωτερικού] πολιτισμού στο συμβάν και στη διάπραξη του Ολοκαυτώματος υπήρξε ενεργός και όχι παθητικός. Δείχνει ότι το Ολοκαύτωμα ήταν τόσο το προϊόν όσο και η αποτυχία του σύγχρονου [νεωτερικού] πολιτισμού”. Επιπλέον, ο Bauman θέτει ως αφετηριακό σημείο του προβληματισμού του το ότι τα νεωτερικά αυτά χαρακτηριστικά της μαζικής εξόντωσης είναι “σε μεγάλο βαθμό στοιχεία της ζωής μας. Δεν εξαφανίστηκαν”. Αυτό ασφαλώς σημαίνει ότι η μετανεωτερική συνθήκη των κοινωνικών δομών και πλεγμάτων όχι μόνον συμβιβάστηκε οδυνηρά με αυτό το δραματικό όριο της νεωτερικότητας, αλλά επιπλέον έχει επιβιώσει μέσα στη συνείδηση της μετανεωτερικότητας, διαδραματίζοντας έναν ρόλο διαμορφωτικό των μετανεωτερικών κοινωνικών μορφωμάτων.

Πράγματι, τα μετανεωτερικά κοινωνικά συστήματα και δομές διατήρησαν την ίδια διαστρωμάτωση των νεωτερικών κοινωνιών και εξακολουθούν να ενεργούν μέσω των ίδιων κωδίκων ηθικής και συμπεριφοράς. Μάλιστα, η μετανεωτερική συνθήκη της μαζοκοινωνίας έχει σημαντικά βελτιώσει τους τεχνολογικούς μηχανισμούς καταπίεσης και καταστολής, προκειμένου να επιβάλει την κυριαρχία της, οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά. Εξάλλου, η ίδια η μετανεωτερική ηθική έχει υποστεί ένα περαιτέρω πλήγμα, έτσι ώστε η μόνη αναγνωρίσιμη συμπεριφορά μέσα στο μετανεωτερικό περιβάλλον της κατανάλωσης και της μαζοκουλτούρας να είναι εκείνη της ετοιμότητας για δράση, της εξυπνάδας και της καπατσοσύνης (Max Horkheimer), της επιδίωξης του ευδαιμονισμού και της ηδονοθηρίας με κάθε μέσο και με οποιοδήποτε κόστος. Αλλά τα χαρακτηριστικά αυτά υπήρξαν ήδη οι νεωτερικές συνιστώσες των στρατοπέδων της μαζικής εξόντωσης και του πειράματος της ολικής κυριαρχίας. Υπό την έννοια αυτή, κατά τον Bauman, η μετανεωτερική συνθήκη των κοινωνιών και του πολιτισμού φαίνεται να ενισχύει τον φόβο για την πιθανότητα επανάληψης του πειράματος ολικής κυριαρχίας με μεγαλύτερη ένταση. Η τεχνολογικά σχεδιασμένη κοινωνία, η καθαρότητα και η ψυχρότητα των ποικιλόμορφων κοινωνικών κατασκευών και της μετανεωτερικότητας την ενισχύουν. Ωστόσο, η επανάληψη δεν μπορεί να έχει την ίδια μορφή με το ιστορικό πρότυπο. Γι’ αυτόν τον λόγο είναι, άλλωστε, περισσότερο επικίνδυνη.

Θα ήθελα να κλείσω αυτή τη σύντομη αναφορά στο πολυσχιδές έργο του Bauman, σε σχέση πάντα με την οδυνηρή σύμπλεξη μεταξύ νεωτερικότητας και μετανεωτερικής συνθήκης, με την επισήμανση του Γεράσιμου Λυκιαρδόπουλου στον πρόλογο της μετάφρασής του του διαλόγου ανάμεσα στον Zygmund Bauman και τον Carlo Bordoni (Η Νεωτερικότητα σε Κρίση, Ύψιλον/Βιβλία, 2016): Για τον Bauman, “η περίοδος της νεωτερικότητας δεν έχει φτάσει στο ‘τέλος’ της· όπως δεν έχει φτάσει στο ‘τέλος’ της η Ιστορία – ούτε καν η περίοδος των μεγάλων ψευδαισθήσεων. Η λεγόμενη ‘μετανεωτερικότητα’, η περίοδος εντός της οποίας ζούμε, δεν είναι, κατά τον Bauman, παρά μια παρατεινόμενη, εκφυλιζόμενη νεωτερικότητα”.

Πηγή: https://radicalsubjectivityblog.wordpress.com/2017/02/04/%CE%BF-%CE%BF%CE%B4%CF%85%CE%BD%CE%B7%CF%81%CF%8C%CF%82-%CF%83%CF%85%CE%BC%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CE%B1%CE%BD%CE%B5%CF%89%CF%84%CE%B5/

Η τραγωδία του να είσαι Άντζελα Ντέιβις

%ce%bd%cf%84%ce%b5%ce%b9%ce%b2%ce%b9%cf%82_0

του Γιάννη Κων. Κρούσσου

«Η εφηβεία και η πρώτη νιότη μου σημαδεύτηκε ανεξίτηλα από τα χρόνια της απάνθρωπης δήθεν εθνικιστικής δικτατορίας στην Ελλάδα. Για όσους δεν θυμούνται είναι εκείνη που πούλησε την Κύπρο. 

Ο τρόπος μας τότε ήταν «Επανάσταση Λαέ» και το αίτημα «Λαοκρατία»(τόσα ξέραμε, τόσα λέγαμε, αλλά η ιστορία δεν διαγράφεται , ούτε κόβεται και ράβεται στα μέτρα κάθε νέας εποχής). 

Ανάμεσα στους θρύλους της εποχής ήταν οι ένοπλοι «Μαύροι Πάνθηρες», η «Μαύρη Δύναμη» του Μάλκολμ Χ, και η Άντζελα Ντέιβις, κατηγορηθείσα για απαγωγή, φόνο και συνομωσία κατά του καθεστώτος(απαλλάχτηκε).  

Η τραγωδία της Άντζελα Ντέιβις είναι η τραγωδία της Ρούπα, του Μαζιώτη, των «πυρήνων της φωτιάς», της κοινοβουλευτικής και εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς σε όλες τις παραλλαγές της. 

Σήμερα, περιγράφεται ως «ακτιβίστρια ανθρωπίνων δικαιωμάτων». (Ευτυχώς, ο Τσε Γκεβάρα σκοτώθηκε νωρίς κι έγινε μόνο μία αφίσσα).

Την ομιλία της στην συγκέντρωση κατά του Τραμπ, ξεκίνησε με τη φράση: «εμείς αντιπροσωπεύουμε τις ισχυρές δυνάμεις της αλλαγής που είναι αποφασισμένες να αποτρέψουν τις ετοιμοθάνατες κουλτούρες του ρατσισμού και της ετερο-πατριαρχίας από το να αναβιώσου».

«Να αποτρέψουν» κι όχι να αλλάξουν τον κόσμο. 

Μας είπε ότι «η ιστορία δεν διαγράφεται», αλλά περιέγραψε μια ιστορία αγώνων διαρκώς αντιστεκόμενων ανθρώπων, που μικρή βελτίωση  πέτυχαν και γνώρισαν: «Οι αγώνες για ελευθερία των μαύρων που έχουν διαμορφώσει την ίδια τη φύση της ιστορίας αυτής της χώρας δεν μπορούν να διαγραφούν με το πέρασμα ενός χεριού». Μια ιστορία ήττας, που ακόμα και σήμερα αρνείται να γίνει αγώνας για νίκη, ανατροπή και αλλαγή.  Συνεχίζει να αντιστέκεται, για να κρατήσει τα ψίχουλα, που πέφτουν κάτω, από το μεγάλο φαγοπότι. 

Από την αρχή ως το τέλος περιγράφει έναν αγώνα «διεκδίκησης δικαιωμάτων», που ξεκινούν από τη σωτηρία του πλανήτη και την απελευθέρωση αγωνιστών και φτάνουν ως το ωρομίσθιο των 15 δολαρίων.

«Οι επόμενες 1.459 ημέρες κυβέρνησης Τραμπ θα είναι 1.459 ημέρες αντίστασης: αντίστασης στο έδαφος, αντίστασης στις σχολικές αίθουσες, αντίστασης στους χώρους εργασίας, αντίστασης στην τέχνη και στη μουσική μας. Αυτή είναι μόνο η αρχή, και όπως έλεγε η αμίμητη Ella Baker, ‘Εμείς που πιστεύουμε στην ελευθερία, δεν μπορούμε να ησυχάσουμε μέχρι να έρθει’. Ευχαριστώ».

Δεν αλλάζει έτσι ο κόσμος, συντρόφισσα. Και η ελευθερία δεν θάρθει ποτέ, επειδή εσύ αντιστέκεσαι με τον ίδιο αποτυχημένο τρόπο τόσων αιώνων, που δεν άλλαξε τίποτα. 

Έχοντας διατελέσει μαρξίστρια και μέλος του ΚΚ Αμερικής, δεν ξέρεις τι έλεγε ο Μαρξ, για τα «δικαιώματα»: «Το δικαίωμα του ανθρώπου στην ελευθερία δεν βασίζεται στη σύνδεση του ανθρώπου με τον άνθρωπο, αλλά αντίθετα στην απομόνωση του ανθρώπου από τον άνθρωπο. Είναι το δικαίωμα αυτής της απομόνωσης, το δικαίωμα του περιορισμένου, του κλεισμένου στον εαυτό του ατόμου…». 

Αλλά και ο ίδιος έκανε το τραγικό λάθος να ξεχωρίσει το πολιτικό από το κοινωνικό και τελικά να αναγορεύσει ως υπέρτατη δύναμη το οικονομικό στοιχείο της ολότητας, που είναι η ζωή: «Τα δικαιώματα του ανθρώπου εμφανίζονται ως φυσικά δικαιώματα καθώς η αυτοσυνείδητη δραστηριότητα συγκεντρώνεται στην πολιτική πράξη… Η πολιτική επανάσταση διαλύει τη ζωή του ιδιώτη στα συστατικά της μέρη, δίχως να επαναστατικοποιεί αυτά τα συστατικά μέρη, ούτε να τα υποβάλλει σε κριτική… δεν είναι τίποτε άλλο από τα δικαιώματα του μέλους της κοινωνίας των ιδιωτών, δηλαδή τα δικαιώματα του εγωιστικού ανθρώπου, του ανθρώπου που είναι αποχωρισμένος από τους άλλους ανθρώπους και από την κοινότητα… Κανένα από τα λεγόμενα δικαιώματα του ανθρώπου, συνεπώς, δε φθάνει πέραν από τον εγωιστή άνθρωπο, πέραν από τον άνθρωπο ως μέλος της κοινωνίας των ιδιωτών, δηλαδή πέρα από το άτομο, που είναι αναδιπλωμένο στον εαυτό του, στα όρια των ιδιωτικών συμφερόντων και της ιδιωτικής αυθαιρεσίας του και αποχωρισμένο από την κοινότητα»(Καρλ Μαρξ, “Το Εβραϊκό Ζήτημα”)».

genia_war

Κάποιοι δεν ξέρουν ότι η φιλολογία περί δικαιωμάτων κυριάρχησε μετά την αποτυχία της Γαλλικής Επανάστασης. Όπου δεν υπάρχει δίκαιο, υπάρχουν «δικαιώματα», για να παίζουν κάποιοι τους αντιστεκόμενους, αυτοϊκανοποιούμενοι,  και να ζουν  καλά οι ολιγαρχίες. 

Απάντηση στη φιλολογία των δικαιωμάτων είχε δώσει και ο Κορνήλιος Καστοριάδης κι εγώ την απευθύνω στους οπαδούς του: «…όσο αξιοσέβαστος κι αν είναι στην πράξη ο αγώνας για την υπεράσπιση αυτών που αποκαλούμε «δικαιώματα του ανθρώπου», η σημερινή τάση που επιδιώκει να τα θεμελιώσει ή να τα παρουσιάσει ως απόλυτη αλήθεια η οποία θεμελιώνεται αφ’ εαυτής ανεξάρτητα από τις ιδέες ή από τους πολιτικούς και κοινωνικοϊστορικούς θεσμούς είναι εντελώς καταγέλαστη»… «Το ίδιο το ζήτημα των ορίων της ολικής θέσμισης αποτελεί συγκεκριμένο πολιτικό ζήτημα. Το μόνο που μπορώ να σας διαβεβαιώσω είναι ότι δεν υπάρχουν όρια ούτε «καταρχήν» ούτε «εξαρχής»…»(Κορνήλιος Καστοριάδης, Η ελληνική ιδιαιτερότητα, τόμος Γ’). 

Επειδή η Πολιτική είναι η Τέχνη των Τεχνών, η Επιστήμη των Επιστημών, είναι η πράξη και το όλον της πολιτικής κοινωνίας, της κοινωνίας των πολιτών, κάποιος θα πρέπει κάποτε να καταλάβει πως επίκληση δικαιωμάτων και η υποβολή αιτημάτων σημαίνει, πρώτα απ’ όλα, αποδοχή του υπάρχοντος ολιγαρχικού καθεστώτος. Δικαιώματα υπάρχουν, όταν δεν υπάρχει Δίκαιο. Και δίκαιο δεν είναι το τεμαχισμένο και ξεσκισμένο δίκαιο του εργάτη, του λαού, της γυναίκας, του άντρα, του μαύρου, του μετανάστη, του ομοφυλόφυλου και κάθε άλλης συντεχνίας, μειοψηφίας ή πλειοψηφίας(μειονότητας ή πλειονότητας).

Με τον απ’ άκρου σ’ άκρο στραβό τρόπο των ιδεολογιών, που γέννησε ο «Διαφωτισμός», είναι αδύνατο να γίνει κατανοητή αυτή η «λεπτεπίλεπτη» διαφορά.  

Έχουν φτάσει στο σημείο να μιλούν για «δικαιώματα στη μετανάστευση», αντία για το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να ζει καλά στον τόπο του. Λες και η σημερινή μετανάστευση είναι αποτέλεσμα «ελεύθερης επιλογής» κι όχι πολέμων και ληστείας λαών και χωρών. 

Εκεί που γεννήθηκε η πολιτική είχαν σαφέστερη εικόνα για το τι σημαίνει ελευθερία και δίκαιο. Κι αν δεν σ’ αρέσουν οι αρχαίοι ορισμοί, τότε άλλαξε τις λέξεις κι άσε το παλιό τους νόημα στην ησυχία του και όπως το είχαν ορίσει. Μη λες την ελευθερία «ελευθερία» και το δίκαιο «δίκαιο», όταν δεν είναι. Επειδή ούτε κι αυτό μπορεί να γίνει κατανοητό κι επειδή δεν ζουν οι αρχαίοι, για να υπερασπιστούν τις λέξεις και το νόημα τους, θα δώσω μ’ ένα παράδειγμα τη διαφορά: Χρησιμοποιούν, τελευταία, οι τραπεζίτες τον όρο «ποσοτική χαλάρωση», αλλά επειδή ζει ακόμα ο δημιουργός του όρου, ο Richard Werner, βγήκε διαμαρτυρόμενος με άρθρο για να εξηγήσει την πλαστογραφία της λέξης. Ο Αριστοτέλης δεν ζει, για να κάμει το ίδιο. Άφησε όμως κάτι γραπτά:

«Βασική αρχή της δημοκρατικής πολιτείας είναι η ελευθερία (αφού αυτό συνηθίζουν να λένε, καθώς, όπως πιστεύουν, μόνο σε τούτο το πολίτευμα μετέχουν της ελευθερίας· διότι τούτο στοχάζεται κάθε δημοκρατία)· της ελευθερίας δε το ένα μέρος είναι το εκ περιτροπής να άρχεσαι και να άρχεις. Γιατί και το δίκαιο το δημοκρατικό είναι το να είναι ίσοι οι πολίτες με βάση τον αριθμό και όχι την αξία, και αφού το δίκαιο έχει έτσι, αναγκαστικά το πλήθος είναι κυρίαρχο, και αυτό που θα φανεί στους περισσότερους, αυτό αποτελεί τον επιδιωκόμενο σκοπό και αυτό είναι το δίκαιο, αφού λένε πως όλοι οι πολίτες πρέπει να είναι ίσοι αναμεταξύ τους». 

Για όσους και πάλι δεν το καταλαβαίνουν, το Δίκαιο και η Ελευθερία, προϋποθέτουν Δημοκρατία. Και γι’ αυτή τη ρημάδα τη λέξη, πολλοί μιλούν με απέχθεια, μιλώντας για «ελευθερία» και «δίκαιο». 

images

Κι επειδή ο «ολιγαρχικός» Αριστοτέλης δεν ήταν πολυλογάς συνέχιζε, δευκρινίζοντας ακόμα περισσότερο το τι είναι Ελευθερία:

«Ένα λοιπόν γνώρισμα της ελευθερίας είναι αυτό, το οποίο όλοι οι δημοκρατικοί θέτουν ως προϋπόθεση, ένα άλλο το να ζει κανείς όπως θέλει· διότι τούτο λένε πως είναι το έργο της ελευθερίας, αν όντως της δουλείας το να μη ζει κανείς όπως θέλει. Αυτή λοιπόν είναι η δεύτερη προϋπόθεση της δημοκρατίας, απ’ όπου και προήλθε το να μην άρχεται κανείς, ειδεμή, να άρχεται εκ περιτροπής. Και συντελεί έτσι προς την ελευθερία την βασισμένη στην ισότητα».

Και ο «ολιγαρχικός» Θουκυδίδης έδινε, με αρνητικό τρόπο, το τι σημαίνει ή μπορεί να επιτευχθεί το Δίκαιο: «…κατά την κρίση των ανθρώπων το δίκαιο λογαριάζεται, όταν υπάρχει ίση δύναμη για την επιβολή του κι ότι, όταν αυτό δε συμβαίνει, οι δυνατοί κάνουν ό,τι τους επιτρέπει  η δύναμή τους κι οι αδύναμοι υποχωρούν κι αποδέχονται…».  

Υπάρχει κάποια πολιτική οντότητα, σήμερα, που να αγωνίζεται για τη δημιουργία ίσης δύναμης; Κι αν υπάρχει, πώς φαντάζεται την ύπαρξη της δίχως την ενότητα των πολλών; 

Αν μη τι άλλο, σήμερα στην Ελλάδα, τα πάλαι ποτέ δικαιώματα έχουν γίνει φύλλο και φτερό κι αυτοί που νομίζουν πως αγωνίζονται, κάνουν αυτό που περιέγραψε, με άριστο τρόπο, ο ποιητής Φοίβος Μπαλτάς(1925-1975):   

«Σαν λιοντάρια»
«Εφτά χρόνια τους πολεμούσαμε./Μέρα και νύχτα – Νύχτα και μέρα,/ εφτά χρόνια τους πολεμούσαμε/ Μόνο που εκείνοι που εναντίον τους πολεμούσαμε/ δεν το είχανε καταλάβει πως πολεμούσαμε/ Τέτοια ζώα που ήτανε,/ Πως να το καταλάβουν».

Και για όσους φοβούνται ή απεχθάνονται τη δημοκρατία, μιλώντας για ελευθερία, ισότητα, δίκαιο και δικαιώματα, χωρίς την προϋπόθεση τους, έχουν φροντίσει άλλοι να απαντήσουν:  «…Αυτά λοιπόν είναι τα κοινά γνωρίσματα στις δημοκρατίες· και προκύπτει από το κοινώς αποδεχόμενο δημοκρατικό δίκαιο (αυτό είναι το να είναι όλοι ίσοι με βάση τον αριθμό) η κατεξοχήν θεωρούμενη δημοκρατία και δήμος. Διότι ισότης είναι το καθόλου περισσότερο να άρχουν οι άποροι ή οι εύποροι, μήτε να είναι μόνο αυτοί κυρίαρχοι αλλά όλοι στον ίδιο βαθμό με βάση τον αριθμό· διότι έτσι θα φρονούσαν πως υπάρχει στην πολιτεία ισότης και ελευθερία».(Αριστοτέλους Πολιτικά V, 1317a.40). 

ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΛΑΕ, όπως παλιά, όπως πάντα, μόνο που τούτη τη φορά θα λείπει η «διανόηση». Θάμαστε μόνοι κι ίσως να είναι καλύτερα. Με τα μυαλά που κουβαλούν προτιμούν την Κλίντον από τον Τραμπ και τη Ζωή  από τον Αλέξη ή τον Κυριάκο και τον Γιωργάκη. Αυτός είναι ο προορισμός και σκοπός της διανόησης κι εμείς «όπου φτωχός και η μοίρα του». 

Είμαστε μόνοι, αλλά είμαστε οι πολλοί. Ας σμίξουμε, γιατί όλοι παράνομα ζούμε.  

Αυτό το τελευταίο το έβαλα, γιατί πέραν όλων των άλλων, κάποιοι φοβούνται και τη λέξη «επανάσταση».

(Και που τα έγραψα ή μάλλον τα αντέγραψα;…Κάποιοι θα συνεχίσουν να λένε την ελευθερία «ελευθερία» και το δίκαιο «δικαίωμα», όλα κατατεμαχισμένα και ξεσκισμένα σε επί μέρους «ελευθερίες» και «δικαιώματα»).  

Αν δεν σας αρέσουν οι λέξεις μας, αλλάξτε τες. Μη μας τις γ@μ@τε. 

ΥΓ: Όσο για τους «Μαύρους Πάνθηρες» της νιότης μου(1967-1982), το μόνο που κατάφεραν, μη γνωρίζοντας όλα αυτά, ήταν αυτό που έγραψε ένας ιστορικός: «Η προκλητική ρητορική, η αγωνιστική στάση και τα πολιτικά και πολιτιστικά άνθη(των Μαύρων Πανθήρων) άλλαξαν μόνιμα το περίγραμμα της Αμερικανικής ταυτότητας» (Curtis, Life of a Party, Sept/Oct 2006).

To ποιο είναι αυτό το περίγραμμα και η ταυτότητα, όλοι το ξέρουμε). 

Ο δικαιωματισμός μόνο τη βιτρίνα μπορεί να αλλάξει».

Πηγή: http://ithacanet.gr/article/%CE%B7-%CF%84%CF%81%CE%B1%CE%B3%CF%89%CE%B4%CE%AF%CE%B1-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BD%CE%B1-%CE%B5%CE%AF%CF%83%CE%B1%CE%B9-%CE%AC%CE%BD%CF%84%CE%B6%CE%B5%CE%BB%CE%B1-%CE%BD%CF%84%CE%AD%CE%B9%CE%B2%CE%B9%CF%82

 

«Γιορτές» γενικά και Γιορτή αληθινά: ψάχνοντας το μωρό στ’ απόνερα

xristougenniatika-kalanta-ethima

του Γιάννη Δ.Ιωαννίδη

Πώς μπορείς να μιλήσεις για κάτι πολύτιμο, που ωστόσο διαφεύγει πια της προσοχής κι ο κόσμος το προσπερνάει ποδοπατώντας το;

Έχουμε μπει σε «περίοδο γιορτών». Αλήθεια, τι βλέπουμε σ’ αυτό που λέμε «γιορτές»; Ναι, σύμφωνοι, «εμπορευματικό πανηγυράκι». Πολύ σωστά! Όμως δεν ρωτάω τι βλέπουμε από κοινωνιολογικής, αλλά από ανθρωπολογικής άποψης −διότι ακόμα κι αν η ανθρωπότητα ευτυχήσει κάποτε να δει το τέλος του «εμπορευματικού πανηγυριού», δεν θα πάψει να γιορτάζει … εκτός κι αν μαζί με τ’ απόνερα πετάξουμε και το μωρό, που λέγαμε κάποτε.

Αλήθεια, διακρίνουμε κανένα μωρό μέσα στ’ απόνερα του «εμπορευματικού πανηγυριού»; Μα πώς, όταν, πηγαίνοντας πίσω από τ’ απόνερα (συμφέροντα), δεν καταφέρνουμε να δούμε σε αυτό που συναντάμε (τελετές, δηλαδή θρησκευτικότητα) παρά  «ανοησίες»;

Στις σημειώσεις του που έγραψε το καλοκαίρι του 1931 και κυκλοφόρησαν αρκετά μετά το θάνατό του με τίτλο Παρατηρήσεις πάνω στο Χρυσό Κλώνο του Φρέιζερ(1967) −στα ελληνικά βλ. Γλώσσα, Μαγεία, Τελετουργία (1990)−, ο Λούντβιχ Βιτγκενστάιν, εξετάζοντας κριτικά το κλασικό έργο του ανθρωπολόγου Τζέιμς Φρέιζερ, Ο χρυσός κλώνος (1890), κατέδειξε πολύ καθαρά το πρόβλημα:

[…] Η περιγραφή των μαγικών και θρησκευτικών πεποιθήσεων των ανθρώπων απ’ τον Φρέιζερ δεν είναι ικανοποιητική. Κάνει αυτές τις πεποιθήσεις να φαίνονται σαν λάθη. [..]  Είναι πραγματικά πολύ παράξενο, όλα τούτα τα έθιμα να προβάλλονται τελικά τρόπον τινά σαν βλακείες. Είναι ακατανόητο το ότι οι άνθρωποι τα κάνουν όλ’ αυτά από καθαρή βλακεία. […] Ο Φρέιζερ λέει πως είναι πολύ δύσκολο ν’ ανακαλύψεις το λάθος στη μαγεία −κι αυτός είναι ο λόγος που επιζεί τόσους αιώνες− διότι, λ.χ., ένα ξόρκι που υποτίθεται ότι θα φέρει βροχή, είναι βέβαιο πως αργά ή γρήγορα θα φανεί αποτελεσματικό. Όμως είναι παράξενο ότι οι άνθρωποι αυτοί δεν είχαν σκεφτεί πως τελικά θα βρέξει αργά ή γρήγορα. […]

Ασφαλώς το είχαν σκεφτεί. Δεν ήταν από άγνοια που έκαναν τις τελετές εκείνες. Διότι, όσο κι αν πληγώνει τον πολιτισμικό εγωϊσμό μας, γνώσεις, και μάλιστα πολύ ακριβείς, πάνω στα φυσικά φαινόμενα είχαν και οι παλιότερες κοινωνίες −χωρίς αυτό να αναιρεί τη θρησκευτικότητά τους, όπως υποθέτει ο σχετικά σύγχρονοςμύθος, σύμφωνα με τον οποίο η θρησκευτικότητα εκείνων των κοινωνιών, ή εν γένει, οφείλεται στην «άγνοια» και παρέρχεται χάρη στην «επιστημονοτεχνική γνώση».

Αίνιγμα λοιπόν. Είναι το αίνιγμα που προς τιμήν του είχε διαπιστώσει, αλλά χωρίς να το λύσει, ένας ακραιφνής οπαδός του παραπάνω σύγχρονου μύθου, ο Καρλ Μαρξ, όταν ξεκινούσε γράφοντας στην Εισαγωγή για μια κριτική της πολιτικής οικονομίας (1857):

[…] Η αντίληψη για τη φύση και για τις κοινωνικές σχέσεις, που βρίσκεται στο βάθος της ελληνικής φαντασίας, επομένως και της ελληνικής [τέχνης], μπορεί να συμβιβαστεί με τις αυτόματες μηχανές, με τους σιδηροδρόμους, με τις ατμομηχανές και με τον ηλεκτρικό τηλέγραφο; Τι είναι ο Ήφαιστος μπροστά στο Roberts and Co, ο Δίας μπροστά στο αλεξικέραυνο, ο Ερμής μπροστά στοCredit Mobilier; Κάθε μυθολογία δαμάζει και κυριαρχεί τις φυσικές δυνάμεις μέσα στη φαντασία και με τη φαντασία∙ επομένως, χάνεται μόλις αυτές τις δυνάμεις κατορθώσουμε να τις κυριαρχήσουμε πραγματικά. […] Μπορεί να σταθεί ο Αχιλλέας από τη στιγμή που παρουσιάζεται το μπαρούτι και το μολύβι; Ή ολόκληρη η Ιλιάδα, μπορεί να συμβιβαστεί με το τυπογραφικό πιεστήριο; Η ραψωδία, ο μύθος και η Μούσα δεν σωπαίνουν αναγκαστικά μπροστά στο μοχλό του τυπογράφου; […] 

… για να κλείσει αυτές τις σκέψεις διαπιστώνοντας πως, παρ’ όλα αυτά, υπάρχει κάτι που σου σπάει το κεφάλι:

05a-karabaki-apo-kostas3001-christmas-bat-antinews-gr

[…] Δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε πώς η ελληνική τέχνη και το έπος συνδέονται με ορισμένες μορφές κοινωνικής ανάπτυξης. Δύσκολο είναι να καταλάβουμε πώς μπορούν ακόμη να μας δίνουν αισθητικές απολαύσεις και πώς μπορούμε να τις θεωρούμε από ορισμένες απόψεις σαν κανόνα και άφθαστο πρότυπο. […]

Έλα ντε. Όμως δεν είναι δύσκολο. Είναι αδύνατον, όταν έχεις τις προηγούμενες σκέψεις, δηλαδή όταν προσεγγίζεις τη θρησκευτικότητα με τον ίδιο τύπο σκέψης, και τους ίδιους όρους, με τους οποίους προσεγγίζεις την επίλυση ενός τεχνικού προβλήματος … λες και ο Κεραύνιος Δίας, λ.χ., προήλθε από την προσπάθεια των αρχαίων να δουν τι θα κάνουν με τους κεραυνούς. 

Λέει πολύ χαρακτηριστικά ο Μόρις Ντριούρι, φίλος και μαθητής του Βιτγκενστάιν, σε ένα απόσπασμα από βιβλίο του Ο κίνδυνος των λέξεων (1973), που βρήκα σε σχετικό κείμενο του Ζακ Μπουβερές: 

[…] Ο Φρέιζερ θαρρεί πως μπορεί να διαυγάσει την καταγωγή των τελετουργιών που περιγράφει, θεωρώντας τις σαν πρωτόγονες και λαθεμένες επιστημονικές πεποιθήσεις. Λέει επί λέξει το εξής: «Γι’ αυτό, επισκοπώντας τις γνώμες και τις πρακτικές χονδροειδέστερων εποχών και φύλων, καλά θα κάνουμε να δείχνουμε επιείκια για τα λάθη τους, που είναι αναπόφευκτα ολισθήματα κατά την αναζήτηση της αλήθειας». Ε λοιπόν, ο Βιτγκενστάιν μ’ έκανε να δω καθαρά ότι, αντίθετα απ’ ό,τι λέει ο Φρέιζερ, οι άνθρωποι που έκαναν εκείνες τις τελετές διέθεταν ήδη σημαντικές επιστημονικές γνώσεις, ήξεραν καλά τη γεωργία, τη μεταλλουργία, τεχνικές κατασκευών, κ.λπ. Και οι τελετουργίες συνυπήρχαν παράλληλα με αυτές τις σοβαρές τεχνικές. Με άλλα λόγια, οι τελετουργίες δεν προήλθαν από λαθεμένες πεποιθήσεις, αλλά από την ανάγκη να εκφραστεί κάτι: ήταν μια μορφή γλώσσας, μια μορφή ζωής. Άλλωστε και σήμερα, όταν μας συστήνουν κάποιον, του σφίγγουμε το χέρι. Όταν μπαίνουμε σε μια εκκλησία, βγάζουμε το καπέλο μας και μιλάμε χαμηλόφωνα. Κι ίσως τα Χριστούγεννα στολίζουμε ένα δέντρο. Όλα αυτά είναι εκφράσεις φιλικότητας, σεβασμού, γιορτασμού. Δεν είναι ότι πιστεύουμε πως το σφίξιμο των χεριών φέρνει κάποιο μαγικό αποτέλεσμα, ούτε ότι θα πάθουμε κανένα κακό άμα δεν βγάλουμε το καπέλο μας μπαίνοντας στην εκκλησία! […]

Κι έτσι, πέρα από την επισήμανση του προβλήματος, ο Ντριούρι μάς δίνει, μέσω Βιτγκενστάιν, και το κλειδί για την επίλυσή του. Βρίσκεται σε δυο φράσεις: «Άλλωστε και σήμερα», «Όλα αυτά είναι εκφράσεις φιλικότητας, σεβασμού, γιορτασμού».

Κλειδί πρώτο: «Άλλωστε και σήμερα». Δηλαδή, θα πέσουμε έξω και δεν θα καταλάβουμε τίποτα εάν προσεγγίσουμε αυτή τη σφαίρα της ζωής σαν κάτι που συνέβαινε μόνο «κάποτε», σαν κάτι που δεν μπορούμε να διακρίνουμε στο σήμερα. Αρκεί να μην ξεχνάμε κάτι που έλεγε το 1964 ένας πιο εξασκημένος, καλλιτέχνης γαρ, ο Άσγκερ Γιόρν:

[…] Αν δεν καταλαβαίνουμε μια δογματική διαμάχη του 4ου αιώνα, μπορούμε ωστόσο να είμαστε βέβαιοι για ένα πράγμα: εκείνοι οι άνθρωποι δεν ήταν περισσότερο ανόητοι από εμάς. Αυτό αρχίζουμε σιγά-σιγά να το κατανοούμε σχετικά με όλες τις φυλές επί της γης, είτε αποκαλούνται υπανάπτυκτες είτε υπερανεπτυγμένες. Δεν ήταν περισσότερο ανόητες από εμάς. Συνεπώς, οι απόψεις τους είναι εξίσου ενδιαφέρουσες με τις δικές μας και μάλιστα είναι ενδιαφέρουσες ακριβώς όταν συσχετίζονται με τις δικές μας. Αυτό το ενδιαφέρον, σε συνδυασμό με μια διεύρυνση της προσοχής μας, επιδρά ανατρεπτικά πάνω στο καλούπωμα της πνευματικής μας ζωής. […]

Κλειδί δεύτερο: «Όλα αυτά είναι εκφράσεις φιλικότητας, σεβασμού, γιορτασμού». Δηλαδή, θα καταλάβουμε κάτι, κι ίσως ακόμα καλύτερα θα το γευτούμε, εάν πάψουμε ν’ αναζητούμε εκεί «ιδιωτικά» συναισθήματα, ή «τεχνικές» μορφές σκέψης, κι αφήσουμε να μας μιλήσουν λέξεις όπως «φιλικότητα, σεβασμός, γιορτασμός».

Τι σημαίνουν αυτές οι λέξεις για εμάς σήμερα; Σε τι μας παραπέμπουν; Ή καλύτερα: σε ποιους μας παραπέμπουν; Κι αυτό τον κόσμο, όπου μας παραπέμπουν, μπορούμε τάχα να τον συλλάβουμε απ’ έξω, σαν αντικείμενο ακαδημαϊκού τύπου έρευνας, ή προχωρώντας από μέσα, σαν τόπο νοήματος ζωής;

Καλές γιορτές!

Πηγή: http://dangerfew.blogspot.gr/2015/12/blog-post_22.html

Στατιστικά

  • 32,246 επισκέψεις

"Παραμένω αναρχικός για να μπορώ να δοξολογώ την Παράδοση. Χωρίς την Παράδοση δεν μπορείς να κάνεις ούτε βήμα. Δεν την αντιμετωπίζω, όμως σαν αγία των αγίων. Πολλά πράγματα της παράδοσής μας έχουν πεθάνει για πάντα. Άλλα πάλι επιζήσανε με διαφορετική μορφή. Οι νέοι μας για παράδειγμα, δεν καταλαβαίνουν ότι το τσίπουρο είναι καλύτερο απο το ουίσκι. Κατά τον ίδιο τρόπο, οι γέροι φαντάζονται ότι προπολεμικώς ζούσαμε καλύτερα. Εξετάζω την Παράδοση σημαίνει προσπαθώ να κατανοήσω το Σήμερα" - Ηλίας Πετρόπουλος.

Όλες οι επαναστάσεις καταλήγουν στην κατάκτηση της ανεγκέφαλης Κυρίας. Της Εξουσίας. Αυτή η κατάκτηση, ως γνωστόν, δημιουργεί Δίκαιον, μακράν των ονειρικών στόχων μιας επανάστασης. Οι άνθρωποι που προκύπτουν από μία επανάσταση, περιέχουν τα ίδια συστατικά με τους αποχωρήσαντες ή τους ηττηθέντες (...). Χρειάζεται ισχυρή παιδεία για ν' ανθέξει κανείς στην έννοια της Εξουσίας και της επιτυχίας. - Mάνος Χατζιδάκις

Ιουνίου 2017
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Μάι.    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  

ΑΙ ΓΑΡΟΥΦΑΛΛΟ ΜΟΥ…

ΜΙΚΕΛΗΣ ΑΒΛΙΧΟΣ

Μπακουνικός και Κεφαλλονίτης

O ΔΡΑΚΟΣ…

ΑΙΜΙΛΙΑΝΟ…

Τhe Monty Pythons

Τhe Monty Pythons

ΜΑΡΙΝΟΣ ΑΝΤΥΠΑΣ

ΜΑΡΙΝΟΣ ΑΝΤΥΠΑΣ

Τζιμάκο, τρέλλανε τους «μεταμοντέρνους»…

Τζιμάκος και μετα-νεωτερικότητα

ΓΚΥ ΝΤΕΜΠΟΡ…

"...το θέαμα είναι το κεφάλαιο σε τέτοιο βαθμό συσσώρευσης που μεταβάλλεται σε εικόνα."

ΤΣΑΡΟΥΧΗΣ: ΟΤΑΝ Ο ΑΥΘΕΝΤΙΚΟΣ ΖΩΓΡΑΦΟΣ ΣΥΝΑΝΤΑ ΤΗΝ ΑΕΚ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ.

Eλευθερία ανάπηρη πάλι σου τάζουν…

Για το όνειρο των συνοικιών μας…!